شناسایی انواع هواپیماهای مسافربری در خطوط جوی ایران و ویژگیهای آنها

شناسایی انواع هواپیماهای مسافربری در خطوط جوی ایران و ویژگیهای آنها, ناوگان هوایی ایران شامل هواپیماهای مسافربری است که توسط سازندگان معتبر جهانی مانند ایرباس، بوئینگ، فوکر، مکدانل داگلاس و ATR تامین شدهاند. این هواپیماها در مسیرهای داخلی و بینالمللی به کار روند و هر کدام ویژگیهای فنی و عملیاتی خاصی دارند که بر اساس نیازهای خطوط هوایی ایران انتخاب میشوند.

آشنایی با این مدلها برای مسافرانی که قصد خرید بلیط هواپیما یا ارزیابی خدمات شرکتهای هواپیمایی دارند، بسیار مفید میباشد. هواپیماهای ایرباس فعال در ایران ایرباس بخش مهمی از ناوگان هوایی ایران را تشکیل میدهد و مدلهای مختلف آن از باریکپیکر تا پهنپیکر در مسیرهای گوناگون استفاده میشوند.

در جدول زیر، مشخصات فنی و حالت عملیاتی مدلهای اصلی ایرباس در ایران آورده شده است مدل هواپیما نوع بدنه ظرفیت مسافر برد پروازی (کیلومتر) حالت در ایران ایرباس پهنپیکر ۲۶۶ ۷,۵۴۰ فعال در برخی ایرلاینها ایرباس پهنپیکر ۲۸۰ ۹,۵۴۰ فعالیت محدود، در حال خروج از ناوگان هوایی ایرباس باریکپیکر ۱۲۴-۱۵۶ ۶,۸۵۰ فعال در ایرانآیرو و معراج ایرباس باریکپیکر ۱۵۰-۱۸۰ ۶,۱۰۰ پرکاربرد در پروازهای داخلی ایرباس باریکپیکر ۱۸۵-۲۳۶ ۵,۹۵۰ منفعت گیری در مسیرهای پرتردد ایرباس نئو باریکپیکر ۱۵۰-۱۸۰ ۶,۳۰۰ تحویل به ایرانآیرو بعد از توافقات برجام ایرباس نئو پهنپیکر ۲۶۰-۳۰۰ ۱۳,۳۳۴ خواست داده شده، تحویل بهصورت محدود ایرباس پهنپیکر ۲۶۱-۳۸۰ ۱۳,۷۰۰ منافع گیری محدود در مسیرهای خاص ایرباس پهنپیکر ۳۰۰-۳۵۰ ۱۵,۰۰۰ خواست داده شده، تحویل بهصورت محدود ایرباس پهنپیکر ۵۵۵-۸۵۳ ۱۵,۲۰۰ خواست داده شده، تا این مدت تحویل انجام نشده بهطور کلی، پروازهای داخلی ایران عمدتا توسط مدلهای باریکپیکر ư و انجام میشود، در حالی که برای مسیرهای طولانی و بینالمللی از پهنپیکرهایی مانند یا استفاده میگردد.

هواپیماهای بوئینگ در ناوگان هوایی ایران با وجود محدودیتهای بینالمللی و مشکلات در تامین قطعات به تحریمها، هواپیماهای بوئینگ همچنان بخش قابلتوجهی از ناوگان هواپیماهای ایرانی را تشکیل میدهند. مدلهای مختلف این ساختار در مسیرهای داخلی و بینالمللی به کار روند.

در ادامه، جدول مشخصات فنی و وضعیت فعلی مدلهای پرکاربرد بوئینگ در ایران آورده شده است مدل هواپیما نوع بدنه ظرفیت مسافر برد پروازی (کیلومتر) حالت در ایران بوئینگ ۷۲۷ باریکپیکر ۱۴۹–۱۸۹ نفر ۴٬۴۰۰ منافع گیری محدود در قبل؛ اکنون غیرفعال بوئینگ ۷۳۷ باریکپیکر ۸۵–۲۱۵ نفر (وابسته به مدل) ۲٬۹۳۵–۶٬۵۷۰ فعال در شرکتهای داخلی بوئینگ ۷۳۷ NG باریکپیکر ۱۱۰–۲۱۰ نفر ۵٬۴۳۵ در ناوگان برخی شرکتها بوئینگ ۷۳۷ MAX باریکپیکر ۱۳۸–۲۳۰ نفر ۶٬۵۷۰ ورود محدود بهعلت تحریمها بوئینگ ۷۴۷ پهنپیکر ۳۶۶–۶۶۰ نفر ۱۳٬۴۵۰ مورد منفعت گیری در ایرانآیرو و ماهان بوئینگ ۷۵۷ باریکپیکر ۱۸۶–۲۴۳ نفر ۷٬۲۷۸ تنها یک فروند فعال در تابان ایر بوئینگ ۷۷۷ پهنپیکر ۳۱۴–۳۹۶ نفر ۹٬۷۰۰–۱۷٬۳۷۰ قرارداد خرید با تحویل محدود به تعداد اشکار هواپیماهای بوئینگ بهویژه مدلهای ۷۳۷، ۷۴۷ و ۷۷۷ در مسیرهای گوناگون فعالاند و برای مسافران که قصد سفر به خارج از کشور را دارند، گزینگی مناسب را در زمان خرید پرواز خارجی فراهم میآورند.

هواپیماهای توربوپراپ در ایران هواپیماهای توربوپراپ به دلیل استفاده از موتورهای تیپی توربین، برای مسیرهای کوتاه و فرودگاههای پودی محدود مناسب هستند.

در جدول زیر، مشخصات دو مدل پرکاربرد توربوپراپ در ناوگان هوایی ایران مشاهده میشود مدل هواپیما نوع بدنه ظرفیت مسافر برد پروازی (کیلومتر) حالت در ایران ایتیآر ۷۲ (ATR ۷۲) باریکپیکر ۶۸–۷۸ نفر نزدیک به ۱,۵۰۰ فعال در ناوگان ایرانآیرو و آسمان بریتیش ایروسپیس ۱۴۶ ( ۱۴۶) باریکپیکر ۷۰–۱۱۲ نفر نزدیک به ۳,۰۰۰–۳,۷۰۰ فعال در شرکتهای ماهان و قشمایر این دو مدل عمدتا در مسیرهای داخلی با ترافیک متوسط تا پایین به کار میروند و بخشی از ناوگان عملیاتی شرکتهای هواپیمایی داخلی را هواپیماهای فوکر در خطوط جوی داخلی ایران هواپیماهای فوکر ساخته توسط شرکت هلندی فوکر، دو مدل مهم ۵۰ و ۱۰۰ در ایران فعال هستند که برای پروازهای مختصر و در جدول زیر، مشخصات فنی این دو مدل آورده شده است مدل هواپیما نوع موتور ظرفیت مسافر برد پروازی (کیلومتر) حالت در ایران فوکر ۵۰ توربوپراپ ۴۶–۵۶ ۲,۰۵۵ منافع گیری محدود در مسیرهای مختصربرد داخلی فوکر ۱۰۰ توربوفن ۹۷–۱۲۲ ۲,۷۰۰ فعال در خطوط بین- داخلی و منطقهای فوکر ۵۰ عمدتا در مسیرهای کوتاه داخلی و فوکر ۱۰۰ در مسیرهای میان برد کار میکنند و هر دو در ناوگان شرکتهایی مثل کارون و سایر ایرلاینهای داخلی جایگاه خود را دارند.

هواپیماهای مکدنل دوگ در ایران سری از مکدانل دوگ به عنوان هواپیماهای باریکپیکر دو موتوره، برای مسیرهای کوتاه تا میان برد طراحی شدهاند و از دههٔ ۱۳۷۰ شمسی به ناوگان هوایی ایران اضافه شدهاند. بر آن، برخی از مدلهای این سری هنوز در مسیرهای داخلی فعال هستند.

در جدول زیر، مشخصات فنی و تفاوتهای مهم چهار مدل رایج در ایران آمده است مدل هواپیما نوع بدنه ظرفیت مسافر برد پروازی (کیلومتر) حالت در ایران مک دانل دوگ ام-دی ۸۰ باریکپیکر نزدیک به ۱۷۲ نفر نزدیک به ۳,۴۷۶ محدود و در حال خروج از ناوگان هوایی مک دانل دوگ ام-دی ۸۲ باریکپیکر ۱۵۲–۱۶۱ نفر نزدیک به ۳,۹۰۰ فعال در ایرلاینهای ایرانایرتور، زاگرس و تابان مک دانل دوگ ام-دی ۸۳ باریکپیکر ۱۶۳–۱۶۵ نفر نزدیک به ۴,۶۰۰ همچنان فعال در برخی ایرلاینهای داخلی مک دانل دوگ ام-دی ۸۸ باریکپیکر ۱۵۵–۱۷۲ نفر نزدیک به ۴,۶۰۰ تعداد محدود، عمدتا غیرفعال و بلااستفاده بهطور کلی، این هواپیماها علیرغم سن بالایشان، در برخی مسیرهای داخلی ایران همچنان فعال هستند و نقش مهمی در جابجایی مسافران ایفا میکنند.

نتیجهگیری در این مقاله، به بررسی و معافگیری انواع هواپیماهای مسافربری فعال در ناوگان هوایی ایران پرداخته شد، از مدلهای پهنپیکر ایرباس و بوئینگ گرفته تا هواپیماهای منطقهای نظیر فوکر، مکدنل دوگ و ایتیآر. آشنایی با ویژگیهای فنی، ظرفیت و برد پروازی هر یک از این مدلها میتواند به مسافران در انتخاب پرواز مناسب، بهویژه در زمان خرید بلیط چارتر یا سفرهای بینالمللی، کمک قابلتوجهی نماید.

در نهایت، درک بهتر از ناوگان هوایی کشور، مسافران را قادر میسازد تا تصمیمات آگاهانهتری برای سفرهای خود بگیرند. مقالات کسب وکار مقالات فناوری مقالات آموزشی مقالات سلامتی